Kayıt Dışı Çalışan Emekli Sayısı 5.4 Milyona Ulaştı
Türkiye'de emekliler, düşük maaşlar ve artan yaşam maliyetleriyle mücadele ediyor. Kayıt dışı çalışan emeklilerin sayısı 5.4 milyona ulaşırken, sosyal güvenlik sistemi tehdit altında.
Türkiye’de emekliler, düşük maaşlar ve artan yaşam maliyetleriyle her geçen gün daha fazla mücadele ediyor. Enflasyonun yükseldiği, geçim sıkıntısının arttığı bir ortamda, milyonlarca emekli, geçimlerini sağlamak için yeniden çalışma hayatına atılmak zorunda kalıyor. Ancak, bu çaba beraberinde kayıt dışı istihdam sorununu da getirmiş durumda. Zorunlu olarak güvencesiz işlerde çalışan emeklilerin sayısındaki artış, ciddi bir sosyal güvenlik sorunu yaratıyor.
Kayıt Dışı Çalışan Emekli Sayısı 5 Milyon 400 Bin’e Ulaştı
TÜİK ve SGK verilerinden yapılan hesaplamalar, bu yılın üçüncü çeyreğinde yaklaşık 5,4 milyon emeklinin kayıtsız şekilde çalıştığını gösteriyor. Çoğu emekli, maaşlarından yapılan kesintilerden kaçmak için, yasal güvenceden yoksun işlerde çalışmayı tercih ediyor. Kayıtlı çalışmaları durumunda, emekli maaşlarından önemli kesintiler yapılırken, kayıtdışı çalışma bu kesintilerden kaçınmanın bir yolu olarak öne çıkıyor.
2024 yılı itibariyle, Türkiye’de emekli maaşları, hayat pahalılığı karşısında yetersiz kalıyor. Türkiye’deki en düşük emekli maaşı ise 12 bin 500 TL seviyesinde kalırken, bu maaşla geçinmek giderek daha da zorlaşıyor. Artan yaşam maliyetleri, emeklileri ilerleyen yaşlarına rağmen çalışma yaşamına itiyor.
Kayıtlı Çalışmak Zor, Kayıt Dışı Çalışmak Mecburiyet
Emekli maaşlarının yetersizliği, kayıtlı çalışan emekliler için büyük bir yük oluşturuyor. Kayıtlı olarak çalıştıklarında, maaşlarından “Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP)” adı altında, prime esas kazançlarının yüzde 32’si kadar bir ödeme yapılması gerekiyor. Bu durum, çoğu emekli için ek bir maddi külfet anlamına geliyor. Oysa ki “kuş kadar” maaşlarla geçinmeye çalışan emekliler, bu kesintilerden kaçmak ve yaşamlarını sürdürebilmek için kayıtsız işler arıyor.
TÜİK ve SGK verileri, kayıtdışı çalışma oranındaki patlamayı doğruluyor. Çalışan emekli sayısı her geçen gün artarken, kayıt dışı çalışma oranı da paralel bir şekilde yükseliyor. Bu durum, sosyal güvenlik sisteminin en büyük sorunlarından biri haline geliyor.
Emekli Sayısındaki Düşüş: Gerçekten Emekli Olan Ne Kadar?
TÜİK'in iş gücü istatistiklerinde, emekli olduğunu beyan edenlerin sayısında azalma gözlendi. Geçtiğimiz yıl 5 milyonun üzerinde olan emekli sayısı, 2024’ün ilk çeyreğinde 4 milyon 628 bine, ikinci çeyreğinde ise 4 milyon 373 bine geriledi. Ancak bu veriler, sadece kayıtlı olarak emekli maaşı alanları kapsıyor. Gerçekte, emekli maaşı alan ancak çalışma hayatına devam eden kişilerin sayısı çok daha fazla.
SGK verilerine göre, ağustos ayında Türkiye’de toplamda 11 milyon 791 bin kişi emekli aylığı alıyor. Ancak TÜİK’in iş gücü verilerine göre, emekli olduğunu beyan edenler yalnızca 4 milyon 373 bin. Aradaki 5,4 milyon fark, büyük oranda kayıt dışı çalışan emeklilerden oluşuyor. Bu kişiler, sosyal güvenlik kesintilerinden kaçabilmek için kayıtdışı işlerde çalışıyorlar.
İş Cinayetlerinde Emekliler Zarar Görüyor
Yüksek yaşlarda, genellikle ağır işler yapan emekliler, ciddi bir iş güvenliği riskiyle karşı karşıya. 2024 yılına ait verilere göre, ilk 11 ayda 1708 işçi iş cinayetlerinde hayatını kaybederken, bu işçilerin 512’si 50 yaş ve üstü. Yani, iş kazalarında ölen her dört işçiden biri, emekli olma çağında veya emekli bir kişi. Bu durum, emeklilerin çalışma koşullarının ne denli tehlikeli olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.
TÜİK’in çeyreklik bazda yaptığı açıklamalarda, kayıt dışı çalışan emeklilerin sayısındaki artış dikkat çekici. Ayrıca, kayıtdışı çalışan emekliler, sigorta primlerini ödemedikleri için sağlık hizmetlerinden de yararlanmakta zorlanıyorlar. Sosyal güvenlik sistemindeki bu açığın giderilmesi, hem emeklilerin güvenliğini hem de genel iş gücü piyasasının sağlığını tehdit ediyor.
Sosyal Güvenlik Krizi Derinleşiyor
Emeklilerin çalışma hayatına geri dönmek zorunda kalması, sadece bireysel bir sorun değil, aynı zamanda Türkiye’nin sosyal güvenlik sistemi için ciddi bir tehdit oluşturuyor. Kayıt dışı çalışma oranının artması, hem emekli maaşları hem de sosyal güvenlik primlerinin gelirlerini tehdit ediyor. Uzun vadede bu sorun, sadece emekliler için değil, tüm toplum için daha büyük ekonomik ve sosyal problemlere yol açacak gibi görünüyor. Emekli maaşlarının iyileştirilmesi ve kayıt dışı çalışma ile mücadele edilmesi, acil bir çözüm gerektiren konular arasında yer alıyor.
